Jak otrzymać status osoby osiedlonej w UK – Poradnik

0
825

Choć nadal nie wiadomo w jaką stronę zmierza Brexit i czy w ogóle do niego dojdzie, to rząd brytyjski uruchomił już system, który pozwala na otrzymanie statusu tzw. “osoby osiedlonej” (settled status). Jak wygląda proces aplikacyjny i kto się do niego kwalifikuje?

Kto powinien aplikować o settled status?

Aplikować powinni obywatele Unii Europejskiej (w tym Polacy), Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG) i Szwajcarii, którzy planują związać swoją przyszłość z Wielką Brytanią po Brexicie, a nie posiadają brytyjskiego lub irlandzkiego obywatelstwa, oraz nie otrzymali nieograniczonej zgody na wjazd i przebywanie na terenie Zjednoczonego Królestwa.

Dziecko może złożyć wniosek samodzielnie, lub w imieniu dzieci, które nie ukończyły 21. roku życia taki wniosek mogą złożyć rodzice. Dotyczy to zarówno dzieci, które są obywatelami kraju należącego do UE, EOG i Szwajcarii, jak i dzieci, które nie są obywatelami kraju UE, EOG czy Szwajcarii, ale takim obywatelem jest osoba składająca wniosek.

System pozwala również „połączyć” wniosek dziecka z naszym wnioskiem, wykorzystując numer uzyskany podczas składania swojego wniosku. Można to uczynić w dowolnym czasie po złożeniu swojego wniosku i nie trzeba czekać na decyzję. We wniosku można podać własny adres email, jeżeli dziecko nie posiada swojego.

Jeżeli wniosek zostanie rozpatrzony pozytywnie, dziecko uzyska taki sam status jak rodzic. W ten sam sposób należy postąpić z każdym wnioskiem składanym dla każdego dziecka.

UWAGA! Obowiązek złożenia wniosku obejmuje również osoby posiadające kartę stałego pobytu (permanent residence).

Kiedy można złożyć wniosek?

System osiedleńczy dla obywateli Unii Europejskiej został już uruchomiony i osoby spełniające kryteria mogą już składać wnioski. Ostatecznym terminem składania wniosków będzie zależeć od tego w jaki sposób Wielka Brytania opuści Unię Europejską. Jeśli zrobi to z umową, to termin składania wniosków upłynie 30 czerwca 2021 r. Jeśli jednak Wielka Brytania opuści Unię Europejską bez umowy, to termin upłynie 31 grudnia 2020 roku.

Uwaga! Przyznany status może zależeć od czasu złożenia wniosku.

Ile to kosztuje?

Składanie wniosków w ramach systemu osiedleńczego dla obywateli UE jest bezpłatne. Nie dajcie więc się nabrać na pojawiające się w mediach społecznościowych oferty załatwienia statusu osoby osiedlonej za opłatą. Wniosek jest tak prosty jak to tylko możliwe.

Osoby, które dokonały wcześniej opłaty (zanim premier May ogłosiła, że taki wniosek będzie jednak bezpłatny) składając wniosek w ramach systemu osiedleńczego dla obywateli UE, otrzymają zwrot kosztów, o który można się ubiegać tutaj.

Rodzaj przyznanego statusu

Osoby, których wnioski zostaną rozpatrzone pozytywnie, będą mogły w dalszym ciągu żyć i pracować w Wielkiej Brytanii po 30 czerwca 2021 r. Zostanie im przyznany jeden z dwóch statusów: status osoby osiedlonej lub tymczasowy status osoby osiedlonej.

Status osoby osiedlonej zostanie przyznany osobom zamieszkałym przed 31 grudnia 2020 r. (lub 12 kwietnia 2019 r., jeżeli Wielka Brytanii opuści Unię Europejską bez umowy) na terenie Wielkiej Brytanii, Wysp Normandzkich lub Wyspy Man nieprzerwanie przez okres 5 lat, przez co najmniej 6 miesięcy w roku. Wyjątki stanowią tu np. służba wojskowa poza granicami, urodzenie dziecka, czy poważna choroba.

Posiadając status osoby osiedlonej, można będzie przebywać na terenie Wielkiej Brytanii bez ograniczeń. Osoby uprawnione będą mogły również wnioskować o obywatelstwo brytyjskie.

Tymczasowy status osoby osiedlonej zostanie przyznany osobom zamieszkałym przed 31 grudnia 2020 r. (lub 12 kwietnia 2019 r., jeżeli Wielka Brytanii opuści Unię Europejską bez umowy) na terenie Wielkiej Brytanii, Wysp Normandzkich lub Wyspy Man przez okres krótszy niż 5 lat. Takie osoby będą mogły złożyć wniosek o status osoby osiedlonej po upływie 5 lat ciągłego pobytu.

Jeżeli okres ciągłego 5-letniego pobytu będzie upływać przed 30 grudnia 2020 r., ze złożeniem wniosku można zaczekać do jego zakończenia. Oznacza to, że w razie pozytywnego rozpatrzenia wniosku, zostanie przyznany status osoby osiedlonej bez konieczności wcześniejszego wnioskowania o status tymczasowy. Od daty uzyskania tymczasowego statusu osoby osiedlonej można będzie pozostać w Wielkiej Brytanii przez okres kolejnych 5 lat.

Jakie dokumenty są potrzebne, aby złożyć wniosek?

Składając wniosek, należy posiadać:

  • dokument potwierdzający tożsamość (paszport lub dowód osobisty)
  • dowód stałego pobytu w UK (np. numer NIN, na podstawie którego zostanie zweryfikowany nasz adres, podatki itp., a jeśli będą potrzebne dodatkowe dokumenty, to zostaniemy o tym poinformowany przez Home Office) – lista możliwych dokumentów znajduje się tutaj
  • fotografia twarzy w formie elektronicznej

UWAGA! Osoby posiadające kartę stałego pobytu nie muszą przedstawiać żadnych dowodów

Jak złożyć wniosek o status osoby osiedlonej?

Wnioski można składać za pomocą różnych urządzeń, na przykład laptopa, telefonu z systemem operacyjnym Android lub iPhone’a, za pośrednictwem aplikacji „EU Exit: ID Document Check”. Możliwe jest również wysłanie wniosków w formie papierowej, ale zdjęcie i tak trzeba wysłać w wersji elektronicznej.

Możesz również złożyć wniosek bezpośrednio na stronie rządowej klikając tutaj.

Co po złożeniu wniosku?

Czekamy na decyzję. Jeśli wniosek zostanie rozpatrzony pozytywnie to w zależności od rodzaju składanego wniosku otrzymamy status “osiedlony” (settled), lub “tymczasowo osiedlony” (pre-settled).

Home Office powiadomi nas o decyzji za pomocą wiadomości email z linkiem, pod którym znajdziemy potwierdzenie naszego statusu.

Dokument w wersji papierowej nie zostanie wydany obywatelom krajów Unii Europejskiej, Europejskiego Obszaru Gospodarczego lub Szwajcarii, a także posiadaczom biometrycznej karty stałego pobytu.

Jeśli nasz wniosek zostanie odrzucony, to możemy ubiegać się o administracyjną rewizję decyzji, ale obecnie nie przysługuje jednak odwołanie się od takiej decyzji. Wniosek można będzie złożyć ponownie w dowolnym czasie do 30 czerwca 2021 r. lub 31 grudnia 2020 r., jeżeli Wielka Brytania wystąpi z Unii Europejskiej bez umowy)

Pomoc

Pomoc przy składaniu wniosku możemy uzyskać telefonicznie oraz elektronicznie. Numery telefonów są różne, w zależności od tego, czy należą do samorządu lokalnego, czy innej organizacji pomagającej w składaniu wniosków.

  • Osoby przebywające na terenie Wielkiej Brytanii

Tel.: 0300 123 7379 – od pon. do pt. (z wyjątkiem dni ustawowo wolnych od pracy), w godz. od 8:00 do 20:00, sobota i niedziela, w godz. od 9:30 do 16:30

  • Osoby przebywające poza granicami Wielkiej Brytanii

Tel.: +44 (0)203 080 0010 – od pon. do pt. (z wyjątkiem dni ustawowo wolnych od pracy), w godz. od 8:00 do 20:00, sobota i niedziela, w godz. od 9:30 do 16:30

  • Członkowie organizacji pomagającej w składaniu wniosków

Tel.: 0300 790 0566 – od pon. do pt. (z wyjątkiem dni ustawowo wolnych od pracy), w godz. od 8:00 do 20:00, sobota i niedziela, w godz. od 9:30 do 16:30

Strona rządowa oferuje również wszelkie informacje dotyczące aplikowania o status osoby osiedlonej, lub tymczasowo osiedlonej w języku polskim.